Tốt hơn Mua thành tích.

Vừa dàn dựng. Càn trường nào có học trò được chọn vào đội tuyển dự thi vòng toàn quốc tự lực tẩm bổ cho các em. Cứ gần đến mùa thi học sinh giỏi cấp quốc gia thì một số địa phương trong Nam ngoài Bắc lại ra Hà Nội mời thầy về bồi bổ cho xuân đường và học sinh của địa phương mình. Ba mươi năm trước đâu có những việc làm như vậy. Vừa chấm thì ai cũng biết chắc tiết mục ấy sẽ được xếp đẳng cấp cao trong hội thi.

Có lẽ ông được mời vì là người đảm trách việc ra đề thi học sinh giỏi cấp quốc gia. Tôi thấy trình độ cũng như năng lực của vị tấn sĩ này không có gì đặc biệt hơn so với những ông tấn sĩ khác. Nhưng rồi lãnh đạo đơn vị ấy không hề xót tiền mà rất hỉ hả vì đơn vị mình có “khả năng văn nghệ”! tuốt luốt hiện tượng trên có thể gói gọn trong mực tàu: “mua thành tích”.

HOÀNG ĐIỆP. Nhiều năm trở lại đây. Có khi tiền mướn dàn dựng một tiết mục gấp năm. Gấp mười lần tiền được thưởng. Nhưng không phải vị giáo sư hay ông tấn sĩ nào giỏi thì được mời về dạy.

Bổ dưỡng theo kiểu “cây nhà lá vườn” nhưng lại có không ít học trò đoạt giải cao. Tôi biết ông còn được nhiều tỉnh. Sau đó đơn vị ấy sẽ mời một vị nào đó trong ban giám khảo (có khả năng dàn dựng) dàn dựng cho mình một tiết mục dự thi.

Qua thảo luận với vị tấn sĩ này. Thành khác trong nước mời về tẩm bổ cho tía và học sinh của địa phương mình. Dường như đã thành thông lệ. Vì sao họ lại làm vậy? Họ muốn nâng cao đẳng cấp trong kỳ thi hay muốn “đánh bóng thương hiệu” của giáo dục địa phương mình? Không chỉ trong học tập mà ngay ở chuyện thi đua văn nghệ cũng vậy. Kỳ thi học trò giỏi cấp nhà nước diễn ra trên tổ quốc ta từ lâu.

Khi một địa phương nào đó tổ chức hội thi văn nghệ thì có một số đơn vị dự thi điều tra xem ban giám khảo gồm những ai.

Tình trạng này đã tạo nên sự bất đồng đẳng trong kỳ thi. Đã từng học cao học và dự nhiều lớp bồi bổ tập huấn do Bộ Giáo dục - đào tạo tổ chức tại Hà Nội.

Nhưng nhớ lại hai mươi. Dần dần về sau mới có hiện tượng địa phương nào có tiền thì ra Hà Nội mời thầy về dạy. Tiêu chí để được mời về dạy là vị ấy phải là người liên tưởng đến việc ra đề thi.